Κύριο θέμα: Θεολογικό Συνέδριο για το μάθημα των Θρησκευτικών - Τὸ Σήμερα καὶ τὸ αὔριο τῆς Ἐκκλησιαστικῆς ἀγωγῆς

Από την πρώτη μέρα του Συνεδρίου

Το “Μάθημα των Θρησκευτικών στα Σχολεία σήμερα και αύριο” ήταν το θέμα διήμερου θεολογικού συνεδρίου, που οργάνωσε η Ιερά Μητρόπολη Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου στην Ιερά Μονή Μεταμορφώσεως του Σωτήρος. Ήταν το όγδοο κατά σειρά θεολογικό συνέδριο που οργανώθηκε στην ως άνω Ιερά Μονή, για το οποίο, όπως και για τα προηγούμενα, εργάσθηκε όλη η Αδελφότητα.

Το θέμα του συνεδρίου ήταν επίκαιρο και ζωτικής σημασίας για την εθνική μας παιδεία, λόγω του ότι μέσα στη χοάνη της Ενωμένης Ευρώπης, αυτό που συνιστά την πολιτιστική μας ιδιαιτερότητα είναι η ελληνορθόδοξη παράδοσή μας. Η παράδοση αυτή αποτελεί τον πυρήνα του θεολογικού μαθήματος στην Α/βάθμια και Δ/βάθμια εκπαίδευση, οπότε η αποδοτική διδασκαλία του μαθήματος αυτού συντελεί στη διατήρηση της εθνικής μας ιδιομορφίας.

Το συνέδριο ξεκίνησε με θεία Λειτουργία στο Καθολικό της Μονής, στην οποία χοροστάτησε ο Σεβ. Μητροπολίτης μας κ. Ιερόθεος, οποίος κατόπιν στην αίθουσα του Συνεδριακού Κέντρου, κατά τον εναρκτήριο χαιρετισμό του, αναφέρθηκε στη σημασία του Συνεδρίου. Ο Σεβασμιώτατος μεταξύ άλλων είπε:

“Πολύς λόγος γίνεται σήμερα για την Παιδεία...

Είναι γεγονός ότι όταν θέλουν μερικοί να αλλοτριώσουν ένα Έθνος, τότε κτυπούν στην βάση την ετερότητα της Παιδείας του, δημιουργούν ένα πολιτιστικό μονισμό και ένα ανυπόστατο μαζικό πολιτισμό.

Ειδικά στον τόπο μας, επειδή πολλοί εχθροί μας γνωρίζουν ότι η Εκκλησία αποτελεί την υποδομή και την υπόσταση της Παιδείας και του Έθνους, επιδιώκουν να την κτυπήσουν, ώστε να μην έχει λόγο στις εξελίξεις, να μη συνιστά (η Εκκλησία) την ιδιαιτερότητά του, αλλά και να μη συντελέση στην συνέχεια του Γένους μας.

...Οι καιροί μας είναι δύσκολοι και απαιτητικοί. Για να ανταποκριθή κανείς πρέπει να γνωρίζη πολύ καλά την Παράδοση του τόπου του, που διακρίνεται για την ισορροπία, την αυθεντικότητα, την αρχοντιά και την αξιοπρέπεια. Επίσης, πρέπει να γνωρίζη καλά τα ρεύματα τα οποία κατακλύζουν την Πατρίδα μας, καθώς επίσης και τα κέντρα και τις επιδιώξεις των ανθρώπων που τα διευθύνουν. Γι’ αυτό τέτοια Συνέδρια είναι απαραίτητα”.

Οι εισηγήσεις που ακούστηκαν στο Συνέδριο από ειδικούς εισηγητές έθεσαν τις βάσεις και την προοπτική του μαθήματος των Θρησκευτικών, περιέγραψαν κριτικά την υπάρχουσα κατάσταση και έκαναν προτάσεις για την ουσιαστική βελτίωσή του.

Συγκεκριμένα έγιναν οι ακόλουθες εισηγήσεις:

1. Του Σεβ. Μητροπολίτου μας κ. Ιεροθέου, με θέμα: “Θρησκευτική και Εκκλησιαστική αγωγή”, στην οποία χαράχθηκε μια διαχωριστική γραμμή μεταξύ θρησκευτικής και εκκλησιαστικής αγωγής, αφού πιο μπροστά διευκρινίσθηκε η διαφορά μεταξύ θρησκείας και Εκκλησίας. Ο άνθρωπος με την πτώση του έπεσε σε μια θρησκειοποίηση της ζωής, που την χαρακτηρίζουν ο ορθολογισμός, το συναίσθημα, οι ενοχές, η δικανική σχέση με το Θεό. Η θρησκεία είναι κίνηση του ανθρώπου προς το Θεό και συνδέεται με τη νοσούσα προσωπικότητα του ανθρώπου, ενώ η Εκκλησία συνδέεται με την αποκάλυψη του Θεού, είναι κοινότητα και οικογένεια και συντελεί στη θεραπεία του ανθρώπου. Οι δυνατότητες για το θεολογικό μάθημα στα σχολεία είναι τρείς: είναι ο θρησκειολογικός προσανατολισμός, ο θρησκευτικός προσανατολισμός και ο Εκκλησιαστικός. Ο τρίτος, που ασχολείται με τη θεραπεία της ψυχής και τα υπαρξιακά προβλήματα, είναι αυτός που πρέπει να ακολουθηθή.

2. Του εκπροσώπου της Π.Ε.Θ. κ. Ηλία Φραγκόπουλου, με θέμα: “Προβλήματα στην διδασκαλία των θρησκευτικών στην εκπαίδευση σήμερα”, στην οποία εντοπίσθηκαν γενικά τα προβλήματα του μαθήματος των θρησκευτικών, τα οποία χωρίσθηκαν σε τρεις ομάδες: σ’ αυτά που προέρχονται από τον δέκτη της θρησκευτικής αγωγής, σ’ αυτά που προκαλεί το κοινωνικό περιβάλλον, και σ’ αυτά που οφείλονται σε στοιχεία και παράγοντες της ίδιας της εκπαιδεύσεως.

3. Του Καθηγητού κ. Κων/νου Φράγκου, με θέμα: “Προτάσεις για την αναμόρφωση του θρησκευτικού μαθήματος στην στοιχειώδη εκπαίδευση”, στην οποία έγινε υπεύθυνη κριτική των βιβλίων του θρησκευτικού μαθήματος που διδάσκονται στο Δημοτικό και επισημάνθηκε η ανάγκη να υπάρξη ένα είδος “παιδικής θεολογίας”, η οποία χωρίς να αφίσταται από την παράδοση της Εκκλησίας να μεταδίδη με απλό τρόπο τις αλήθειες της πίστεως στα παιδιά.

4. Του εκπροσώπου της Ενώσεως Θεολόγων Βορείου Ελλάδος κ. Χριστοφόρου Κοντάκη, με θέμα: “Προτάσεις για την αναμόρφωση του Θρησκευτικού μαθήματος στην Μέση Εκπαίδευση”, στην οποία παρουσιάσθηκε συγκεκριμένη πρόταση νέου αναλυτικού προγράμματος για το μάθημα των Θρησκευτικών στο Γυμνάσιο και το Λύκειο. Επισημάνθηκε η ανάγκη να έχη καθοριστικό λόγο στην κατάρτιση των αναλυτικών προγραμμάτων και στην διδασκαλία του μαθήματος η διοίκηση της Εκκλησίας.

5. Του Αρχιμ. Ιωάννου Σακελαρίου, Ηγουμένου της Ι. Μονής Πεντέλης, με θέμα: “Η λειτουργία και ο σκοπός των εκκλησιαστικών Σχολών”, στην οποία αφού έγινε μια αναδρομή στην ιστορία της εκκλησιαστικής εκπαιδεύσεως, επισημάνθηκαν συγκεκριμένα προβλήματα, όπως η ανάγκη διορισμού Κληρικών Καθηγητών στις εκκλησιαστικές Σχολές για μαθήματα όπως η τελετουργική.

6. Του Μητροπολίτου Περγάμου κ. Ιωάννου Ζηζιούλα, Ακαδημαϊκού, με θέμα: “Η εκκλησιαστική παιδεία στο Σχολείο στην προοπτική της τρίτης χιλιετίας”, στην οποία αφού περιγράφηκε η σφράγιση της θεολογίας μας από το διαφωτισμό και επισημάνθηκαν τα προβλήματα και οι προκλήσεις της μεταμοντέρνας εποχής που διανύουμε (με το θρησκευτικό πλουραλισμό και τις τάσεις ενοποιήσεως για οικονομικούς κυρίως λόγους) εκφράσθηκε η θέση ότι δεν πρέπει να κλεισθούμε στον εαυτό μας αφήνοντας την Ευρώπη στο χέρια του Πάπα, αλλά να την θεωρήσουμε και ως δικό μας χώρο. Πρέπει να αρχίσουμε να συνηθίζουμε, είπε ο Σεβασμιώτατος, στην ιδέα μιας Ορθοδοξίας που δεν θα αποτελή συνεκτική δύναμη ενός λαού, αλλά μια μεταξύ πολλών. Για να έχουμε δημιουργικό παρόν στη διαμόρφωση του πολιτισμού, στο μάθημα των θρησκευτικών πρέπει να γίνουν δύο πράγματα: πρώτον, τα σχολικά βιβλία να αντλούν τη θεματολογία τους από τον τρόπο υπάρξεως που βιώνεται στην Εκκλησία και δεύτερον, σε καθημερινή βάση να γίνεται πρακτική εξοικείωση των παιδιών και των νέων με την τρέχουσα ζωή της Εκκλησίας. Για να αρθρώσουμε δημιουργικό και όχι αμυντικό λόγο πρέπει η θρησκευτική παιδεία μας να γίνη πιο υπαρξιακή στη θεμετολογία της και πιο εκκλησιαστική στους στόχους της.

Στο τέλος διαβάσθηκε κείμενο με τα πορίσματα του Συνεδρίου που συνέταξε επιτροπή από Κληρικούς και λαϊκούς θεολόγους. Και το Συνέδριο έληξε με κοινό γεύμα στην τράπεζα της Ιεράς Μονής.

π.Θ.Α.Β.

Ετικέτες: ΚΥΡΙΟ ΘΕΜΑ