Ἀνακοίνωση τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως

Προκειμένου να καθορισθούν, με βάση το Κανονικό και Εκκλησιαστικό δίκαιο, οι σχέσεις της Ιεράς Μονής Μεταμορφώσεως του Σωτήρος Σκάλας προς την Ιερά Μητρόπολη, ο Σεβ. Μητροπολίτης Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιερόθεος, μέσα στο πλαίσιο της ποιμαντικής και διοικητικής του ευθύνης, με αφορμή προβλήματα που εντόπισε, έθεσε με το 335/9-6-1998 έγγραφό του προς την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος, κανονικά και νομικά ζητήματα.

Τα ζητήματα που ετέθησαν από τον Σεβασμιώτατο, διαρθρωμένα σε δέκα ερωτήματα, αφορούσαν την σύσταση Σωματείου και Εμπορικής Εταιρείας από Ιερομονάχους και Μοναχούς, δηλαδή για το αν οι Μοναχοί έχουν δικαιοπρακτικές ικανότητες και το δικαίωμα του συνεταιρίζεσθαι, την ανέγερση Ιερών Ναών χωρίς δημοπρασίες, εγκεκριμένες από την Ιερά Μητρόπολη, την ύπαρξη δραστηριοτήτων χωρίς να ενημερώνεται η Ιερά Μητρόπολη (Συνέδρια, ραδιοφωνικός Σταθμός κ.λ.π.), τις κρατικές επιχορηγήσεις άνευ γνώσεως της Ιεράς Μητροπόλεως και χωρίς να εγγράφονται στον προϋπολογισμό, τον τρόπο συντάξεως του προϋπολογισμού, την ύπαρξη συλλόγων πέριξ της Ιεράς Μονής που δρούν προστατευτικώς, τα σχετικά με το κτηματολόγιο της Μονής.

Ο Σεβασμιώτατος κατέληγε το έγγραφό του γράφοντας:

“Ταύτα προς το παρόν θέτοντες μετά σεβασμού προς την Αγίαν και Ιεράν Σύνοδον της Εκκλησίας παρακαλούμεν όπως λάβωμεν τας δεούσας οδηγίας, ώστε να μη έχωμεν κανονικάς και νομικάς ευθύνας εν τη επιτελέσει των Αρχιερατικών ημών καθηκόντων.

Γίνεται δε αντιληπτόν ότι τα τεθέντα ερωτήματα διαγράφουν έν πρόβλημα κατ’ εξοχήν εκκλησιολογικόν, κανονικόν, θεολογικόν, νομικόν και ουχί προσωπικόν”.

Η Δ.Ι.Σ. του Σεπτεμβρίου παρέπεμψε το έγγραφο στην Επιτροπή Δογματικών και Νομοκανονικών ζητημάτων, της οποίας πρόεδρος είναι ο Σεβ. Μητροπολίτης Πατρών κ. Νικόδημος. Ο Σεβ. κ. Ιερόθεος ενημέρωσε σχετικά την Επιτροπή με το έγγραφο 552/10-9-1998, ενώ προηγούμενως με άλλο έγγραφό του, το 451/10-8-1998, επεσήμανε στην Δ.Ι.Σ. το επείγον της απαντήσεώς της στα ζητήματα που έθεσε. Μετά από διεξοδική μελέτη όλων των ζητημάτων που ετέθησαν από τον Σεβ. Μητροπολίτη κ. Ιερόθεο, η Επιτροπή Δογματικών και Νομοκανονικών Ζητημάτων απέστειλε στην Διαρκή Ιερά Σύνοδο προς έγκριση την ακόλουθη εισήγηση:

“Προς

Την Ιεράν Σύνοδον

τής Εκκλησίας της Ελλάδος.

Ενταύθα

Εις απάντησιν του υπ’ αριθμ. 2442/3720/1281/7-9-1998 Συνοδικού εγγράφου προς την καθ’ ημάς Επιτροπήν Δογματικών και Νομοκανονικών Ζητημάτων, διαβιβαστικού προς ημάς των υπ’ αριθμ. 335/9-6-1998, 451/10-8-1998 και 522/10-9-1998 εγγράφων του Σεβ. Μητροπολίτου Ναυπάκτου και Αγ. Βλασίου κ. Ιεροθέου και των επισυναπτομένων εις ταύτα, δια των οποίων αιτείται απόφασις της ημετέρας Επιτροπής επί ζητημάτων λειτουργίας, διοικήσεως και διαχειρίσεως Ιερών Μονών (συγκεκριμένως δε της Ιεράς Μονής Μεταμορφώσεως του Σωτήρος - Ναυπάκτου) αναφέρομεν ότι διεξελθούσα η Επιτροπή τον φάκελλον της υποθέσεως παρατηρεί τα κάτωθι: από της Δ’ Οικουμενικής Συνόδου της Χαλκηδόνος, έχει αποφασισθή η πλήρης υπαγωγή της Μοναχικής Τάξεως υπό την Κανονικήν ρύθμισιν των κατ’ αυτήν, τόσον του δικαιώματος της επιλογής του Μοναχικού βίου, όσον και του τρόπου της προσκτήσεως της μοναχικής ιδιότητος και της ασκήσεως του μοναχικού βίου, υπό την Επισκοπικήν πάντοτε εξουσίαν υπαγομένης της μοναχικής αδελφότητος. (Καν. Γ’, Δ’, Ζ’, Η’, ΙΣΤ’, ΙΗ’ της Χαλκηδόνος) πρβλ. Παν. Παναγιωτάκου. Η εν Χαλκηδόνι Δ’ Οικουμ. Σύνοδος, εν Α.Ε.Κ.Δ. Τ. ΣΤ’, 1951, σελ. 187 επ.

Παραλλήλως δε και δια των οριζομένων υπό των άρθρων 3 παρ. 1 και 13 του ισχύοντος Συντάγματος 1975/1986, (τά οποία εναρμονίζονται προς τους Ιερούς Κανόνας), εις τας Κανονικάς δικαιοδοσίας του Επισκόπου ανήκει η εποπτεία επί του μοναχικού βίου καθόλου (βλ. άρθρον 39 παρ. 6 του Ν. 590/1977 “Περί του Καταστατικού Χάρτου της Εκκλησίας της Ελλάδος”. Την ανωτέρω Κανονικήν δικαιοδοσίαν των Επισκόπων δεν δύναται να φαλκιδεύση ο κοινός νομοθέτης χωρίς να παραβιάση το Σύνταγμα. Ο Επισκοποκεντρικός χαρακτήρ της Ορθοδόξου κατ’ Ανατολάς Εκκλησίας ανάγεται εις το δόγμα και κατοχυρούται δια του Συντάγματος.

Αντιθέτως προς τα ανωτέρω πληθύνεται συνεχώς η παραγνώρισις των Επισκόπων, εις τας Μητροπόλεις των οποίων λειτουργούν αυθαιρετούντα τινα Μοναστήρια, κατά παράβασιν των Ιερών Κανόνων και της Ορθοδόξου Παραδόσεως. Ούτως παραβιάζεται η κανονική διάταξις, καθ’ ήν: “Τους καθ’ εκάστην πόλιν και χώραν μονάζοντας, υποτετάχθαι τω Επισκόπω, και την ησυχίαν ασπάζεσθαι, και προσέχειν μόνη τη νηστεία, και τη προσευχή εν οίς τόποις απετάξαντο, προσκαρτερούντες, μήτε δε εκκλησιαστικοίς, μήτε βιωτικοίς παρενοχλείν πράγμασιν, ή επικοινωνείν, καταλιμπάνοντες τα ίδια μοναστήρια” και “Τον Επίσκοπον εξουσίαν έχειν των της Εκκλησίας πραγμάτων... ώστε κατά την αυτού εξουσίαν πάντα διακείσθαι... μετά φόβου Θεού και πάσης ευλαβείας” (Κανόνες Δ’τής εν Χαλκηδόνι Δ· Οικουμ. Συνόδου και ΜΑ’ των Αγ. Αποστόλων, Ράλλη - Ποτλή. Σύνταγμα Ιερών Κανόνων, Τόμος Β’ σελ. 57 και 225 απ.).

Συγκεκριμένως εις την κρινομένην υπόθεσιν, ο Ηγούμενος και η μοναστική αδελφότης της διαληφθείσης Ιεράς Μονής, καταγγέλλονται υπό του οικείου Μητροπολίτου ως αθετούντες την Κανονικήν αυτού αρμοδιότητα και εξουσίαν, και ενεργούντες αυτοδικαίως (ακριβέστερον ειπείν αυθαιρέτως) εις πλείστας περιπτώσεις. Τα έγγραφα του Σεβ. Μητροπολίτου αναφέρονται ενδεικτικώς εις δέκα (10) τοιαύτας περιπτώσεις καταφρονήσεως της επισκοπικής εξουσίας, εκ των οποίων προκύπτει τάσις και διάθεσις χειραφετήσεως της Ιεράς Μονής και αποστασιοποιήσεως εκ του οικείου επισκόπου (βλ. έγγραφον αυτού υπ’ αριθμ. 335/9-6-1998). Αι τάσεις αύται δεν ευνοούνται υπό των Ιερών Κανόνων. Η δε επίκλησις παρερμηνευομένων νομικών διατάξεων, προς στήριξιν των εν λόγω αυτοβούλων ενεργειών των διοικούντων την Ιεράν Μονήν, ελέγχεται αβάσιμος, καθ’ όσον και εις περιπτώσεις διαφοροποιήσεως τυχόν των νόμων έναντι των Ιερών Κανόνων, κατισχύουσιν και συνταγματικώς οι Ιεροί Κανόνες.

Κατά ταύτα, η Επιτροπή ημών αποφαίνεται ότι αι αρμοδιότητες του οικείου Επισκόπου τυγχάνουσιν αδιαμφισβητήτως ισχυραί κατά πάντα. Ενέργειαι δε της μοναστικής Αδελφότητος γενόμεναι εν αγνοία, και έτι μάλλον επί αγνοήσει, του οικείου Επισκόπου, είναι κανονικώς αθεμελίωτοι και εκκλησιαστικώς απαράδεκτοι και κατακριτέαι.

Όθεν απόκειται εις τον οικείον Μητροπολίτην, όπως παραγγείλη τοις παραβάταις πλήρη συμμόρφωσιν προς τας εντολάς και αποφάσεις αυτού επί των υπό κρίσιν ζητημάτων εν παρακοή δε των επί κεφαλής της Ιεράς Μονής, ανακαλέση τούτους εις την κανονικήν τάξιν και ασκήση κατ’ αυτών την κατά νόμον πειθαρχικήν εξουσίαν.

Προς δε τούτοις, η Επιτροπή ημών ευλαβώς εισηγείται τη Ιερά Συνόδω, όπως δι’ εγκυκλίου Αυτής προς αποφυγήν παρομοίων περιστατικών εν τω μέλλοντι, γνωρίση εις τας Ιεράς Μητροπόλεις, και δι’ αυτών εις τα αρμόδια Ηγουμενοσυμβούλια των Ιερών Μονών, την κανονικήν ταύτην, δια του οικείου Επισκόπου, έγκρισιν των πράξεων και των εκτελουμένων εκκλησιαστικών έργων, ως και πάσα άλλην δραστηριότητα των αποφασιζομένων υπό των Ηγουμενοσυμβουλίων.

Ελάχιστος εν Χριστώ αδελφός

Ο Πρόεδρος

† Ο ΠΑΤΡΩΝ ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ”

Η Δ.Ι.Σ. του Νοεμβρίου απεδέχθη ομοφώνως την εισήγηση της Επιτροπής Δογματικών και Νομοκανονικών Ζητημάτων και όρισε τριμελή επιτροπή Αρχιερέων με σκοπό να βοηθήση στην εφαρμογή των αποφάσεών της καί, ως εκ τούτου, στην επίλυση του ζητήματος που προέκυψε. Η απόφαση της Δ.Ι.Σ. γνωστοποιήθηκε στο Σεβ. Μητροπολίτη κ. Ιερόθεο με το έγγραφο 2442/3720/4052/19-11-1998:

“Πρός

κ. Ιερόθεον.

Εις Ναύπακτον

Σεβασμιώτατε εν Χριστώ αδελφέ,

Συνοδική αποφάσει, ληφθείσης εν τη Συνεδρεία της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου της 5ης μηνός Νοεμβρίου ε.έ., και εις απάντησιν των υπ’ αριθμ. πρωτ. 335/9-6-1998, 451/10-8-1998 και 522/10-9-1998 υμετέρων εγγράφων δι’ ών αιτείσθε την γνώμην και τας οδηγίας της Δ.Ι.Σ. επί ζητημάτων λειτουργίας, διοικήσεως και διαχειρίσεως Ιερών Μονών, και συγκεκριμένως επί θεμάτων αφορώντων εις την λειτουργίαν και διαχείρισιν της Ιεράς Μονής Μεταμορφώσεως του Σωτήρος Ναυπάκτου, της υμετέρας Μητροπολιτικής περιφερείας, γνωρίζομεν υμίν ότι η Δ.Ι.Σ. εν τη προμνησθείση Συνεδρία Αυτής, απεδέξατο τας δια του υπ’ αριθμ. 2442,3720/1281/16-10-1998 Γνωμοδοτικού Σημειώματος υποβληθείσας απόψεις επί των τιθεμένων θεμάτων της Συνοδικής Επιτροπής Δογματικών και Νομοκανονικών Ζητημάτων, του οποίου φωτοστατικόν αντίγραφον διαπέμπομεν υμίν συνημμένως ώδε και παρακαλούμεν δια τα καθ’ υμάς.

Προς δε τούτοις, Συνοδική αποφάσει συνεκροτήθη Τριμελής εξ Αρχιερέων Επιτροπή, αποτελουμένη εκ των Σεβ. Μητροπολιτών, Σταγών και Μετεώρων κ. Σεραφείμ, Δρυϊνουπόλεως, Πωγωνιανής και Κονίτσης κ. Ανδρέου, Ξάνθης και Περιθεωρίου κ. Παντελεήμονος, Συνοδικών Συνέδρων, η οποία εξουσιοδοτήθη όπως συνδράμη εις την επίλυσιν και διευθέτησιν του αναφυέντος προβλήματος.

Επί δε τούτοις, κατασπαζόμενοι την υμετέραν Σεβασμιότητα εν Κυρίω διατελούμεν μετ’ αγάπης.

† Ο Αθηνών Χριστόδουλος, Πρόεδρος.

Ο Αρχιγραμματεύς, Αρχιμ. Δανιήλ Πουρτσουκλής.”.

ΕΚ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ

  • Προβολές: 1320

Χρησιμοποιοῦμε cookies γιὰ νὰ βελτιώσουμε τὴν ἐμπειρία σας στὸν ἰστότοπο μας.  Διαβάστε Περισσότερα - Ἀποδοχή.

We use cookies to improve your site experience. Read More - Acceptance