• Αρχική
  • Τεῦχος 38 - Μάρτιος 1999
  • Κύριο θέμα: Σε ειδική ημερίδα που διοργάνωσε η Ιερά Σύνοδος συζητήθηκε - Ἡ Ποιμαντικὴ ἀντιμετώπιση τοῦ προβλήματος τῆς ἀποτέφρωσης τῶν νεκρῶν

Κύριο θέμα: Σε ειδική ημερίδα που διοργάνωσε η Ιερά Σύνοδος συζητήθηκε - Ἡ Ποιμαντικὴ ἀντιμετώπιση τοῦ προβλήματος τῆς ἀποτέφρωσης τῶν νεκρῶν

Η Ιερά Σύνοδος, δια της Συνοδικής Επιτροπής Δογματικών και Νομοκανονικών Ζητημάτων, διοργάνωσε την Τετάρτη 3 Μαρτίου, στην Αθήνα στο ξενοδοχείο Caravel, ημερίδα στα πλαίσια της αντιμετώπισης του ποιμαντικού θέματος της αποτέφρωσης των νεκρών. Η ημερίδα τέθηκε υπό την αιγίδα του Μακαριώτατου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ.κ. Χριστοδούλου.

Στην ημερίδα συμμετείχε ο Υφυπουργός Εσωτερικών κ. Φλωρίδης, παρευρέθησαν δε ο Αντιπρόεδρος της Βουλής, Βουλευτές, Καθηγητές Πανεπιστημίου, εκπρόσωποι ενδιαφερόμενων φορέων, ενώ η αίθουσα του ξενοδοχείου ήταν κατάμεστη.

Το πρόγραμμα της ημερίδος περιελάμβανε: προσφώνηση του Σεβ. Προέδρου της Συνοδικής Επιτροπής Μητροπολίτου Πατρών κ. Νικοδήμου, εισαγωγική ομιλία του Μακαριωτάτου, ομιλία του Υφυπουργού Εσωτερικών, ομιλίες των εισηγητών, συζήτηση και εξαγωγή πορισμάτων.

Ο Μακαριώτατος στην εισαγωγική του ομιλία εντόπισε το πρόβλημα και τις αφορμές της εμφάνισής του και έθεσε υπ’ όψη των εισηγητών ορισμένα ερωτήματα: Έχουμε δικαίωμα από χριστιανικής απόψεως να διαθέτουμε το σώμα μας όπως θέλουμε; είναι κτήμα μας ή είναι χρήση μας; Μήπως έτσι ανοίγεται ο δρόμος και γι’ άλλες υποχωρήσεις (π.χ. ευθανασία); Είναι ή όχι δογματικό το θέμα, και ποιά η σχέση Παράδοσης και δόγματος; Μήπως η επιθυμία της καύσης του νεκρού σώματος κρύβει μια απαξία για το σώμα; Μπορούμε με επιχειρήματα χρηστικά να αντιμετωπίζουμε τόσο σοβαρά θέματα; Μπορούμε να εξαλείψουμε τόσο εύκολα την Παράδοσή μας; μήπως είναι αρχή ξηλώματος και άλλων ζωηφόρων παραδόσεων; Μπορούμε να νεωτερίζουμε τόσο εύκολα και αβασάνιστα;

Ακολούθως πήρε τον λόγο ο κ. Υφυπουργός και παρουσίασε το θέμα από την οπτική γωνία της Κυβέρνησης, λέγοντας ότι αναμένουν την θέση της Εκκλησίας για την τελική κατάρτιση και προώθηση του σχετικού νομοσχεδίου, επικαλούμενος τον σεβασμό στην Παράδοση της Εκκλησίας –θά εννοούσε μάλλον τον φόβο μήπως υπάρξουν αντιδράσεις, γιατί σε άλλη αποστροφή του λόγου του υποστήριξε ότι η Παράδοση είναι κάτι που αλλάζει και διαμορφώνεται με τον χρόνο, διακρίνοντάς την από το δόγμα, μάλλον σε μια προσπάθεια αποδυνάμωσής της. Το πρόβλημα τέθηκε, σύμφωνα με τον κ. Υφυπουργό, όχι με την ειλημμένη απόφαση της Κυβέρνησης να προωθήση την καύση για τους αλλοθρήσκους και αθέους, αλλά όταν ζήτησαν ορισμένοι να επεκταθή η καύση σ’ όλους τους πολίτες ανεξαρτήτου θρησκεύματος ως υποχρεωτικό μέτρο. Γι’ αυτό και υπογράμμισε τον μη υποχρεωτικό χαρακτήρα του νομοσχεδίου και οριοθέτησε την προσπάθεια της Πολιτείας στην κατοχύρωση της βούλησης των πολιτών εν ζωή και την οργάνωση των φορέων (Ο.Τ.Α) που θα αναλάβουν το έργο της αποτέφρωσης. Έκλεισε την ομιλία του επικαλούμενος για άλλη μια φορά τον διάλογο και τονίζοντας την σημασία που δίνει η Κυβέρνηση σχετικά με το θέμα αυτό στις απόψεις της Ι. Συνόδου της Εκκλησίας.

Εν συνεχεία ακολούθησαν έξι εισηγήσεις από ισάριθμους εισηγητές: ο Σεβ. Μητροπολίτης μας κ. Ιερόθεος εισηγήθηκε το θέμα: “Η θεολογική άποψη και οι εκκλησιολογικές συνέπειες της καύσεως των νεκρών”, ο κ. Αναστάσιος Μαρίνος, Αντιπρόεδρος του Συμβουλίου Επικρατείας: “Η καύση των νεκρών και το Σύνταγμα”, ο κ. Παναγιώτης Χριστινάκης, Καθηγητής της Θεολογικής Σχολής Αθηνών: “Η καύση των νεκρών· νομοκανονική θεώρηση”, ο Πανοσ. Αρχιμ. π. Νικόλαος Χατζηνικολάου, Πρόεδρος της Συνοδικής Επιτροπής Βιοηθικής: “Το σήμερα, το χθές και το για πάντα της ταφής και της καύσεως των νεκρών”, ο Αιδεσ. Πρωτοπ. π. Στυλιανός Καρπαθίου, Θεολόγος - Ψυχίατρος: “Η καύση των νεκρών· αναφορά στην ψυχολογία του φαινομένου”, και ο κ. Γεώργιος Μαντζαρίδης, Καθηγητής της Θεολογικής Σχολής Θεσσαλονίκης: “Η καύση των νεκρών από την άποψη της χριστιανικής ανθρωπολογίας και ηθικής”.

Από την θεματολογία φανερώνεται η προσπάθεια της Ι. Συνόδου να αντιμετωπισθή καθολικά το ζήτημα της καύσεως (αποτεφρώσεως) των νεκρών σωμάτων. Οι εισηγήσεις ήταν πολύ ενδιαφέρουσες και οι εισηγητές, εκδηλώνοντας ο καθένας τα χαρίσματά του (ανάλυση, γνώση, αγωνιστικότητα, ρητορία, διεισδυτικότητα, μεθοδικότητα), που είναι χαρίσματα της Εκκλησίας, παρουσίασαν με επιτυχία το θέμα τους, γεγονός που επεσήμανε και ο Σεβ. Μητροπολίτης Πατρών στην ομιλία του. Την ομιλία του Σεβ. Μητροπολίτου μας την παραθέτουμε ολόκληρη σε άλλο σημείο της “Παρέμβασης”.

Όλοι οι εισηγητές ήσαν αρνητικοί στην πρόταση αποτέφρωσης των νεκρών σωμάτων. Μάλιστα, ο Πανοσ. Αρχιμ. π. Νικόλαος Χατζηνικολάου εξουδένωσε τις χρηστικές και ωφελιμιστικές αντιλήψεις της κοινωνίας μας, οι οποίες χρησιμοποιούνται για να καλύψουμε την απιστία μας έναντι σωτηριολογικών αληθειών, έναντι της αλήθειας του θανάτου και της αιώνιας ζωής. Συνέδεσε δε την φιλοσοφία και την πράξη της έκτρωσης με αυτήν της καύσης του νεκρού σώματος.

Κατά την διάρκεια της ημερίδος δόθηκε η δυνατότητα να εκφράσουν την άποψή τους διάφοροι φορείς - σύλλογοι που επιθυμούν την καύση (Επιτροπή για την Καύση μη Ορθοδόξων, “Οδύσσεια”: Σωματείο για την Καύση Ορθοδόξων (εννοείται μετά θάνατον), Σύλλογος Φίλων Αποτέφρωσης).

Ο Μακαριώτατος στον επίλογο της εσπερίδας εξέφρασε την χαρά και ικανοποίησή του και επεσήμανε την δυνατότητα της Εκκλησίας να ακούη και την αντίθετη πλευρά και να συνδιαλέγεται μαζί της με “ειρήνη, συνέπεια, σεμνότητα, ευπρέπεια”. Τέλος επιχείρησε μια σύνοψη των απόψεων που ακούστηκαν. Διέκρινε πέντε κατηγορίες πορισμάτων:

1. Η Εκκλησία είναι υπέρ της ταφής των νεκρών και αντίθετη με την καύση τους (αποτέφρωση). Αυτό επισημάνθηκε σε σχέση με το δόγμα της αναστάσεως των σωμάτων, σε σχέση με την ορθόδοξη διδασκαλία για τα λείψανα των αγίων, τον σεβασμό στο σώμα, την σχέση του με την ψυχή –ως στοιχείο της υποστάσεως του ανθρώπου–, και γενικά σε σχέση με την όλη παράδοσή μας.

2. Η δεύτερη κατηγορία έχει σχέση με το Σύνταγμα και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Στο σημείο αυτό, μνημονεύοντας τον κ. Μαρίνο, είπε ότι δεν υφίσταται πρόβλημα όσον αφορά τον πολίτη, εφ’ όσον δεν υπάρχει περίπτωση υποχρεωτικής εφαρμογής του μέτρου. Το πρόβλημα υπάρχει όταν υπεισέρχεται η παράμετρος του θρησκεύματος, και μάλιστα του ορθοδόξου χριστιανού. Το θέμα αυτό επαφίεται στην κρίση της Ιεραρχίας, η οποία θα το αντιμετωπίση με μητρική στοργή και υπευθυνότητα. Πάντως, ο Μακαριώτατος κατέστησε σαφές ότι είναι ανορθόδοξη και απαράδεκτη η τακτική ορισμένων να είναι και να δηλώνουν μέλη της Εκκλησίας, και από την άλλη να μην ακολουθούν την διδασκαλία της και την παράδοσή της.

3. Πορίσματα που έχουν να κάνουν με την ανθρωπιά, με το ανθρώπινο πρόσωπο. Είναι ανάγκη να γίνουν σεβαστές και να διαφυλαχθούν οι ανθρώπινες αξίες, έναντι των χρησιμοθηρικών και ωφελιμιστικών επιχειρημάτων της απάνθρωπης εποχής μας.

4. Πορίσματα που απαντούν σε πρακτικά ζητήματα και επιχειρήματα. Σε επιχειρήματα των θιασωτών της καύσεως που σχετίζονται με το οικολογικό και χωροταξικό πρόβλημα, δόθηκε η απάντηση ότι η ταφή είναι οικολογική και φυσιολογική λύση, αρκεί να γίνη μια σωστή πρόβλεψη. Το πρόβλημα του χώρου λύεται, στον βαθμό που θα γίνη κατανοητή η αναγκαιότητα και η σημασία της ταφής. Δεν μπορούμε να καταλήγουμε σε λύσεις “ευτελισμού διαδικασίας των εσχάτων”, επειδή είμαστε απρόθυμοι να βρούμε λύσεις.

5. Τέλος, ο Μακαριώτατος, αναφέρθηκε και στους Ορθοδόξους που είναι υπέρ της αποτέφρωσης, για να τους πη ότι κανένα από τα επιχειρήματά τους δεν είναι ισχυρό. Αντίθετα, είναι ακατανόητη η προσπάθειά τους να πάνε αντίθετα όχι μόνον στις παραδόσεις της Εκκλησίας μας αλλά και στην φύση.

Προειδοποίησε δε τις “δημοτικές επιχειρήσεις κρεματορίων” ότι θα πέσουν έξω, όπως απέτυχε και ο πολιτικός γάμος.

Ν.Γ.

Ετικέτες: Κύριο Θέμα

  • Προβολές: 1197

Χρησιμοποιοῦμε cookies γιὰ νὰ βελτιώσουμε τὴν ἐμπειρία σας στὸν ἰστότοπο μας.  Διαβάστε Περισσότερα - Ἀποδοχή.

We use cookies to improve your site experience. Read More - Acceptance