Γεγονός καὶ Σχόλιο: Μετάφραση των λατρευτικών κειμένων

Γίνεται ευρύτατος λόγος στις ημέρες μας για την μετάφραση των λατρευτικών κειμένων, αφού ο άνθρωπος καλλιεργώντας έντονα τον ορθολογισμό απαιτεί να κατανοή λογικά όλα τα πράγματα, επειδή ενδεχομένως έχει ταυτίσει την λογική κατανόηση με αυτήν την ίδια την ύπαρξη. Όμως, η ψυχή του ανθρώπου δεν έχει μόνο λόγο, αλλά και νού, διάνοια, αίσθηση, δόξα. Το θέμα είναι μεγάλο, αλλά στο μικρό αυτό σχόλιο θα εντοπίσω μόνον δύο σημεία πολύ ενδιαφέροντα, τα οποία συνήθως παραθεωρούνται.

Το πρώτο ότι στον ορθόδοξο χώρο έγιναν πολλές λανθασμένες μεταφράσεις ύμνων, ευχών, αγιογραφικών και πατερικών κειμένων, αλλά όμως δεν δημιούργησαν σοβαρά προβλήματα στο πλήρωμα της Εκκλησίας, ακριβώς επειδή υπήρχε η όλη εκκλησιαστική παράδοση και ο Χριστιανός είναι εμβαπτισμένος μέσα στην Εκκλησία που είναι το Σώμα του Αναστάντος Χριστού. Και οι λανθασμένες μεταφράσεις δεν έβλαψαν τον πιστό, ούτε την Εκκλησία, ούτε φυσικά έγινε ό,τι στην Δύση, στην οποία οι λανθασμένες μεταφράσεις αγιογραφικών κειμένων οδήγησαν σε “αιρετικές” απόψεις, ακριβώς επειδή δεν λειτουργεί εκεί σε όλη την ένταση και έκταση αυτή η αποκαλυπτική παράδοση και βιωματική εμπειρία. Για να το εκφράσω καλύτερα: η πραγματική μετοχή μας στη θεία Ευχαριστία μπορεί να ξεπεράση και αποτυχημένες μεταφραστικές προσπάθειες είτε στους ύμνους είτε στις λειτουργικές ευχές είτε ακόμη και στις βιβλικές εκφράσεις.

Το δεύτερο είναι ότι η Εκκλησία του Χριστού είναι το πραγματικό και όχι το μυστικό, όπως μας έμαθαν οι Προτεστάντες να λέμε, Σώμα του Χριστού. Είναι ένας ζωντανός οργανισμός. Καί, φυσικά, κάθε ζωντανός οργανισμός δεν υποτάσσεται σε τεχνικές μεθόδους και αρχές. Οπότε, όταν η Εκκλησία θεωρήση ότι πρέπει να γίνη κάτι, τότε θα πραγματοποιηθή κατά τον καλύτερο τρόπο. Δεν χρειάζονται αγωνιώδεις μέριμνες, ανθρωποκεντρικές επιδιώξεις και “εισπηδήσεις” με τεχνικούς τρόπους μέσα στην εκκλησιαστική ζωή. Τα μεγαλύτερα έργα έγιναν και γίνονται μυστικά, ήρεμα και μέσα στην κατάσταση της σιγής. Καί, βέβαια, όταν κάνουμε λόγο για την Εκκλησία η οποία θα κατανοήση την ανάγκη αλλαγής μερικών πραγμάτων, εννοείται ότι αυτό το έργο κάνουν οι άγιοι. Οπότε, ό,τι αλλαγές πρέπει να γίνουν στην εκκλησιαστική ζωή, θα γίνουν την κατάλληλη εποχή, αφού τότε ο Θεός θα εμπνεύση αγίους ανθρώπους να το κάνουν.

Αυτό επιβεβαιώνεται από την εκκλησιαστική ιστορία. Οι άγιοι που έλαβαν πείρα της αναστάσεως του Χριστού θέλησαν σε κάποια συγκεκριμένη στιγμή αφ’ ενός μεν να εκφράσουν αυτήν την αναστάσιμη εμπειρία, αφ’ ετέρου δε να καθοδηγήσουν τον λαό του Θεού. Η δημιουργία των ύμνων είναι καρπός ομολογίας, αλλά και ποιμαντικής προσφοράς. Μέσα στα πλαίσια αυτά πρέπει να δούμε το έργο του Μ. Βασιλείου στον τομέα της λατρείας, των άλλων αγίων Πατέρων, ακόμη και των συγχρόνων μας π. Ιουστίνου Πόποβιτς και π. Σωφρονίου Σαχάρωφ. Προχώρησαν σε λειτουργική ανανέωση, χωρίς τυμπανοκρουσίες, με πνεύμα Θεού, και έγιναν ή θα γίνουν αποδεκτές, ακριβώς γιατί ο Θεός αυτές τις προσωπικότητες τις ανέδειξε με θαύματα σε όλη την Εκκλησία. Το πρόσωπο εξαγιάζει και τους θεσμούς και τα έργα του.

Κάθε κίνηση μέσα στην Εκκλησία που γίνεται ανθρωποκεντρικά, ατομοκεντρικά, παθολογικά, καταλήγει σε αποτυχία. Μόνον η ζωοποιός ζύμη, αρτοποιεί όλο το φύραμα και το κάνει άρτο εύγευστο, δυναμοποιό για να θρέψη την πραγματική πείνα του λαού του Θεού.

Ν.Ι.

Ετικέτες: ΓΕΓΟΝΟΣ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΟ

  • Προβολές: 1193

Χρησιμοποιοῦμε cookies γιὰ νὰ βελτιώσουμε τὴν ἐμπειρία σας στὸν ἰστότοπο μας.  Διαβάστε Περισσότερα - Ἀποδοχή.

We use cookies to improve your site experience. Read More - Acceptance