Κύριο θέμα: Εντυπώσεις από την “Ειρηνική Επίσκεψη” - Στην Εκκλησία της Ρουμανίας

Είχα την τιμή να συμπεριληφθώ στα μέλη της συνοδείας του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Χριστοδούλου, στην πρώτη ειρηνική αποστολή του στην Εκκλησία της Ρουμανίας, μετά την άνοδό του στον Αρχιεπισκοπικό θρόνο Αθηνών. Επρόκειτο για μια περιοδεία στο Πατριαρχείο, τις Μητροπόλεις, Επισκοπές και τα Μοναστήρια της Ρουμανίας, η οποία μας έδωσε την δυνατότητα να ζήσουμε εξαιρετικές εμπειρίες, μερικές από τις οποίες θα ήθελα να διατυπώσω στην συνέχεια.

1. Τιμή στον Αρχιεπίσκοπο

Ο Μακαριώτατος Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Χριστόδουλος ήταν σε όλες τις συναντήσεις το τιμώμενο πρόσωπο, ακριβώς επειδή ήταν η Ειρηνική του επίσημη επίσκεψη στην Ρουμανική Εκκλησία. Βεβαίως διαπιστώσαμε ότι ο Μακαριώτατος εγνώριζε πολλά πράγματα από τις προηγούμενες επισκέψεις που έκανε ως Μητροπολίτης Δημητριάδος, εγνώριζε την νοοτροπία του ρουμανικού λαού, έψαλε τροπάρια στην Εκκλησία σύμφωνα με την ρουμανική γλώσσα και μουσική, εγνώριζε πρόσωπα και καταστάσεις. Οι εκκλησιαστικοί παράγοντες τον εγνώριζαν από τις προηγούμενες επισκέψεις του. Ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο οι λόγοι του ήταν προσωπικοί, αλλά και οι προσφωνήσεις των Ρουμάνων προς αυτόν είχαν έντονο προσωπικό χαρακτήρα.

Γενικά τον Μακαριώτατο τον ετίμησαν όλες οι πολιτικές εξουσίες, ο Πρόεδρος της Ρουμανικής Δημοκρατίας, προσφέροντας σε αυτόν την ανωτάτη διάκριση του Ρουμανικού Κράτους, ο Πρωθυπουργός της Χώρας, ο Πρόεδρος του Κοινοβουλίου, οι Νομάρχες και οι Δήμαρχοι των Πόλεων, ο Πατριάρχης Ρουμανίας, οι Μητροπολίτες, οι Αρχιεπίσκοποι και οι Επίσκοποι της Ρουμανικής Εκκλησίας, τα δύο Πανεπιστήμια (Κραϊόβας και Ιασίου) τα οποία του απένειμαν τον τίτλο του επίτιμου διδάκτορος, η Ελληνική Πρεσβεία και ο λαός. Γενικά, του απέδωσαν τιμές αρχηγού Κράτους, από την άφιξή μας στο αεροδρόμιο έως την αναχώρηση μας από την Ρουμανία. Οι υποδοχές που του επεφύλαξαν ήταν συγκινητικότατες. Όλοι αναφέρθηκαν στην Ελλάδα, την Εκκλησία της Ελλάδος, αλλά και την προσωπικότητα του Μακαριωτάτου. Και εκείνος ήταν ακούραστος, έτοιμος να αντιφωνή εύστοχα και κατάλληλα σε κάθε προσφώνηση, να συνομιλή για πολλές ώρες στα ελληνικά, γαλλικά, αγγλικά και μερικές φορές χρησιμοποιώντας και ρουμανικές εκφράσεις. Στήριξε ποικιλοτρόπως τον Πατριάρχη Ρουμανίας κ. Θεόκτιστο και την Εκκλησία μπροστά στις Πολιτειακές αρχές του τόπου. Μάλιστα σε δύο περιπτώσεις προσέφερε και ουσιαστική υλική βοήθεια. Ενώπιον του Πρωθυπουργού της Χώρας ανήγγειλε ότι η Εκκλησία της Ελλάδος θα αναλάβη την κατασκευή του τέμπλου του νέου Πατριαρχικού Καθεδρικού Ναού, δίδοντας το ποσό των 100.000 ΕΥΡΩ, καθώς επίσης έδωσε εξ ονόματος της Αλληλεγγύης της Ιεράς Συνόδου δύο πλήρως εξοπλισμένα ασθενοφόρα στο Διαγνωστικό Κέντρο της Ιεράς Μητροπόλεως Μολδαβίας, αξίας περίπου 200.000 ΕΥΡΩ.

2. Η Εκκλησία της Ρουμανίας

Η Εκκλησία της Ρουμανίας, που είναι Πατριαρχείο, κρατά το αρχαίο εκκλησιαστικό σύστημα διοικήσεως, ήτοι είναι χωρισμένη σε Μητροπόλεις, σε Αρχιεπισκοπές, και Επισκοπές. Εκεί ισχύει το λεγόμενο Μητροπολιτικό σύστημα διοικήσεως, οι Αρχιεπίσκοποι είναι κατώτεροι από τους Μητροπολίτας, οι Χωρεπίσκοποι έχουν ιδιαίτερη εκκλησιαστική περιφέρεια που ποιμαίνουν καί, βεβαίως, υπάρχουν και οι βοηθοί Επίσκοποι στο Πατριαρχείο, την Ιερά Σύνοδο, τις Μητροπόλεις και τις Αρχιεπισκοπές.

Όπως είναι γνωστόν, η Εκκλησία της Ρουμανίας πέρασε από το μαρτύριο των διωγμών λόγω του κομμουνιστικού καθεστώτος και άρχισε να επανευρίσκη την ελευθερία της το 1989-1990, μετά την πτώση του καθεστώτος. Βεβαίως πέρασε μια δοκιμασία, αλλά με σοφία και διάκριση αντιμετώπισε τους πειρασμούς. Το ότι πέρασε μέσα από το μαρτύριο των διωγμών φαίνεται και από τον τρόπο με τον οποίο εκφραζόταν ο Πατριάρχης και οι Μητροπολίτες, αφού περιορίζονται στον θεολογικό λόγο, αναφέρονται σε εκκλησιαστικά ζητήματα και γνωρίζουν να μη εκκοσμικεύουν την εκκλησιαστική διακονία. Χρειάσθηκε να ζητήση η Εκκλησία της Ρουμανίας συγγνώμη από τον λαό για μερικές ενέργειες που έκανε κατά την διάρκεια του κομμουνιστικού καθεστώτος, οι οποίες πάντως ενέργειες έγιναν μέσα στην προοπτική να περισώσουν ό,τι μπορούσε να περισωθή.

Αυτήν την στιγμή πνέει ένας άνεμος δημιουργίας στην Εκκλησία της Ρουμανίας, αφού η Εκκλησία, εκτός από την λατρεία ασκεί και κοινωνικό έργο, το οποίο δεν μπορούσε να κάνη κατά την προηγούμενη περίοδο. Δημιουργούνται εκκλησιαστικά ιατρικά διαγνωστικά κέντρα, πολιτιστικά κέντρα, διοργανώνονται ομιλίες και πολιτιστικές συναντήσεις, εκδίδονται διάφορα βιβλία και περιοδικά και βεβαίως όλοι οι πολιτικοί άρχοντες εκτιμούν και δημοσίως εκφράζονται θετικά για την προσφορά της Εκκλησίας στην κοινωνία. Οι πάντες, πολιτικοί και εκκλησιαστικοί, φαίνεται ότι τιμούν τον Πατριάρχη Ρουμανίας κ. Θεόκτιστο και εκείνος ανταποκρίνεται δημιουργικά. Μου έκαναν εντύπωση οι λόγοι του που ήταν μεστοί θεολογικού και ποιμαντικού περιεχομένου.

Επίσης παρατηρεί κανείς μια μεγάλη προσέλευση των νέων στον Κλήρο. Επισκεφθήκαμε ένα Εκκλησιαστικό Σεμινάριο και είδαμε τα παιδιά που προετοιμάζονται για να εισέλθουν στην Ιερωσύνη. Πληροφορηθήκαμε δε ότι υπάρχει πληθώρα προσέλευσης νέων στον ιερό Κλήρο, και μάλιστα για κάθε Ενορία γίνεται διαγωνισμός μεταξύ πολλών υποψηφίων, ώστε να προσληφθή ο καλύτερος.

3. Η ευσέβεια του Ρουμανικού λαού

Τεράστια εντύπωση μου προξένησε η ευσέβεια του Ρουμανικού λαού. Είχα διάβάσει σχετικά βιβλία παλαιότερα γύρω από το θέμα αυτό, κυρίως το βιβλίο του Βιργιλίου Γκεωργκίου « Από την 25η ώρα στην αιώνια ώρα» και εκεί είδα την ευλάβεια του ρουμανικού λαού προς τους Κληρικούς και τον σεβασμό του προς την λατρεία της Εκκλησίας. Στο βιβλίο αυτό φαίνεται καθαρά το μυστήριο της Ιερωσύνης και ο σεβασμός που τρέφουν οι Ρουμάνοι προς τον Κλήρο, η θεολογία της κοινωνίας μεταξύ ζώντων και κεκοιμημένων, η θεολογία των εικόνων κλπ. Βεβαίως σημαντική είναι και η θεολογία του Ρουμάνου θεολόγου π. Δημητρίου Στανιλοάε που συνέδεε την θεολογία με την άσκηση και την λατρεία της Εκκλησίας.

Οι Χριστιανοί Ρουμάνοι κατέκλυσαν τους Ναούς στους οποίους λειτουυργήσαμε από το πρωΐ στις 5 η ώρα μέχρι το μεσημέρι στις 1 η ώρα που τελείωσε η θεία Λειτουργία. Κατά την διάρκεια της θείας Λειτουργίας αισθανόσουν την έντονη προσευχή του λαού, έβλεπες τα δάκρυα των ανθρώπων κατά τις σημαντικές στιγμές της θείας Λειτουργίας, έβλεπες την έντονη προσήλωσή τους στα τελούμενα, ψαλλόμενα και λεγόμενα. Και όταν τελείωσε η θεία Λειτουργία περίμενε όλος ο λαός τους Κληρικούς να εξέλθουν από τον ιερό Ναό και προσπαθούσαν να ασπασθούν το χέρι των Επισκόπων, να ακουμπήσουν και αυτά ακόμη τα άμφιά τους για να λάβουν την Χάρη του Θεού. Θυμήθηκα έντονα τις στιγμές των περιοδειών του Χριστού, τότε που ο λαός Τον συνέπνιγε και μάλιστα η αιμορροούσα ακούμπησε το άκρο των ιματίων του Χριστού. Ο λαός είχε κατακλύσει τους Ιερούς Ναούς και σε μερικές στιγμές όλο το εκκλησίασμα έψαλε τα τροπάρια της θείας Λειτουργίας.

Χιλιάδες λαού παρέμειναν όρθιοι για πολλές ώρες και μάλιστα όταν κάποια νέα κοπέλα αισθάνθηκε τάση λιποθυμίας και έπεσε στο δάπεδο και τότε δεν ήθελε να αποχωρήση από τον Ιερό Ναό.

4. Τα Μοναστήρια της Ρουμανίας

Επισκεφθήκαμε πολλά Μοναστήρια, στα οποία μονάζουν αρκετές νέες μοναχές. Η Εκκλησία της Ρουμανίας είναι γνωστή για την έντονη μοναχική παράδοσή της. Πολλές νέες κοπέλες ζουν σε κάθε Μοναστήρι, και έτσι Μοναστήρια βρίσκονται τώρα σε μεγαλύτερη πνευματική άνθηση. Μερικά από αυτά είχαν εκκενωθή από το κουμμουνιστικό καθεστώς, αλλά τώρα επανήλθαν οι μοναχές και ανθεί η μοναχική ζωή. Τα Ορθόδοξα Μοναστήρια αποτελούν ευεργετικό παράγοντα σε κάθε περιοχή, από απόψεως πνευματικής, αλλά και κοινωνικής και πολιτιστικής. Όπως μας δόθηκε η δυνατότητα να καταλάβουμε, στην Ρουμανία διαδόθηκε κυρίως η ησυχαστική παράδοση, από μαθητές και του αγίου Γρηγορίου του Παλαμά και από ησυχαστές Πατέρας. Μάλιστα ο άγιος Νικόδημος ο Ηγιασμένος, Ρουμάνος κατά την καταγωγή, που έζησε στο Άγιον Όρος και στην συνέχεια μετέβη στην Ρουμανία, ίδρυσε την Ιερά Μονή Τισμάνα, μετέφερε εκεί την ησυχαστική παράδοση, η οποία έγινε τελικά το κέντρο της ορθόδοξης εκκλησιαστικής ζωής της Ρουμανίας.

5. Σχέσεις μεταξύ Εκκλησίας και Πολιτείας

Μετά τις δύσκολες ημέρες του κομμουνιστικού καθεστώτος οι σχέσεις μεταξύ Εκκλησίας και Πολιτείας βρίσκονται σε καλή προοπτική. Οι πολιτικοί άρχοντες, δηλαδή ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ο Πρωθυπουργός, ο Πρόεδρος του Κοινοβουλίου, οι Υπουργοί και οι Βουλευτές, οι Νομάρχες, οι Πρόεδροι του Νομαρχιακού Συμβουλίου, οι Δήμαρχοι και άλλοι πολιτικοί παράγοντες εξεδήλωναν ποικιλοτρόπως τον σεβασμό τους στην Εκκλησία και τους ανθρώπους της. Μάλιστα επέστρεψαν μέρος της εκκλησιαστικής περιουσίας που είχε δεσμευθή από το προηγούμενο καθεστώς. Ολόκληρα κτίρια, ιδίως το κτίριο του Κοινοβουλίου, ανάκτορα, ξενοδοχεία και άλλα κέντρα επεστράφησαν στην Εκκλησία, ώστε εκείνη να αναπτύξη την ποικίλη προσφορά της στην κοινωνία. Μάλιστα σε μια επιγραφή πάνω σε ένα τέτοιο κτίριο γραφόταν ότι επιστρέφεται ως ελάχιστο φόρο τιμής και σεβασμού προς την Εκκλησία που ταλαιπωρήθηκε τα προηγούμενα χρόνια. Ήδη σε κεντρική πλατεία του Βουκουρεστίου δόθηκε από το Κράτος στην Εκκλησία χώρος για να κτισθή μεγαλοπρεπής Πατριαρχικός Καθεδρικός Ναός.

6. Πανεπιστήμιο

Τα Πανεπιστήμια, οι χώροι της σοφίας και της γνώσεως, εκτός από το ποικίλο επιστημονικό τους έργο, ανοίχθηκαν προς την Εκκλησία. Οι Θεολογικές Σχολές εντάχθησαν στην Πανεπιστημιακή Κοινότητα, Καθηγητές των Θεολογικών Σχολών είναι και Κληρικοί, για την εκλογή των οποίων έχει λόγο και η Εκκλησία, καθώς επίσης καλούνται και από την Ελλάδα Καθηγητές για να διδάξουν ορθόδοξη θεολογία. Οι φοιτητές έχουν μεγάλο θρησκευτικό ενδιαφέρον.

7. Οι Έλληνες στην Ρουμανία

Το ελληνικό στοιχείο είναι έντονο στην Ρουμανία. Αυτό φαίνεται στα σπίτια και το ιστορικό παρελθόν. Εκεί ήκμασαν πολυάριθμες ελληνικές κοινότητες στο παρελθόν, μάλιστα είναι γνωστόν από την ιστορία ότι στην Ουγκροβλαχία, τις λεγόμενες μικρά και μεγάλη Βλαχία στο παρελθόν άνθισαν και δραστηριοποιήθησαν έντονα ελληνικές κοινότητες. Εκεί αναπτύχθηκε και δραστηριοποιήθηκε η Φιλική Εταιρεία, άρχισε η Ελληνική Επανάσταση, στο Ιάσιο, και συγκεκριμένα στο προαύλιο της Εκκλησίας των Τριών Ιεραρχών ορκίσθηκε ο Αλέξανδρος Υψηλάντης και άλλοι. Ύστερα από πολυήμερες μετακινήσεις, έφθασαν στο Δραγατσάνι, όπου πολλοί αγωνίσθηκαν και έπεσαν ηρωϊκά. Μεταξύ δε αυτών ήταν ο Ιερός Λόχος των παιδιών που πίστευσαν και αγωνίσθηκαν για την ελευθερία της Ελλάδος και όλων των Βαλκανικών Χωρών. Πήγαμε σε μερικά από τα μέρη αυτά και αισθανθήκαμε μεγάλη συγκίνηση.

Σε πόλεις της Ρουμανίας σπουδάζουν Έλληνες φοιτητές τους οποίους συναντήσαμε και μάλιστα στο Ιάσιο έχουν δημιουργήσει και Κέντρο στο οποίο διδάσκεται η ελληνική γλώσσα και διοργανώνονται πολλές άλλες εκδηλώσεις πολιτιστικού περιεχομένου.

Επίσης πολλοί Κληρικοί - Επίσκοποι, Πρεσβύτεροι, Διάκονοι και μοναχοί, σπούδασαν στην Ελλάδα την θεολογία και γνωρίζουν όχι μόνον ελληνική γλώσσα, αλλά και καλή ορθόδοξη θεολογία.

Η Ελληνική Πρεσβεία στο Βουκουρέστι εργάζεται προς την κατεύθυνση της συσφίγξεως ακόμη περισσότερο των δεσμών μεταξύ του ρουμανικού και ελληνικού λαού, καθώς επίσης οι Έλληνες επιχειρηματίες που δραστηριοποιούνται στην Ρουμανία συντελούν στην οικονομική ανάπτυξη της Χώρας. Μάλιστα ο κ. Κ. Λούλης μαζί με το μεγάλο εργοστάσιο το οποίο κατεσκεύασε για την παραγωγή αλευριού, ψωμιού και ζυμαρικών, όπου εργάζονται εκατοντάδες Ρουμάνοι, συγχρόνως ανοικοδήμησε Ιερό Ναό, στον οποίο γίνονται καθημερινά ακολουθίες και λειτουργίες, καθώς επίσης έκτισε και ειδικό κτίριο το οποίο θα παρέχη καθημερινώς φαγητό σε ενδεείς Ρουμάνους. Στο κτίριο αυτό θα γίνονται και ομιλίες, καθώς επίσης και διάφορες πολιτιστικές εκδηλώσεις. Το Διαγνωστικό Κέντρο του κ. Αποστολοπούλου έχει μεγάλη προσφορά στον τομέα της υγείας του Ρουμανικού λαού.

8. Ρουμανία και Ευρωπαϊκή Ένωση

Αυτόν τον καιρό την Ρουμανία απασχολεί το πρόβλημα της εντάξεώς της στην Ευρωπαϊκη Ένωση, που έχει προσδιορισθή για το έτος 2007, αφού εν τω μεταξύ ανταποκριθούν στα λεγόμενα κριτήρια της Κοπεγχάγης. Και προς τον σκοπό αυτό γίνεται έντονη προσπάθεια αφ’ ενός μεν να ανταποκριθούν στις προοπτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αφ’ ετέρου δε να διατηρήσουν και να διασώσουν την παράδοσή τους.

Γενικά, η Εκκλησία της Ρουμανίας τίμησε τον Μακαριώτατο Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Χριστόδουλο και την συνοδεία του με την συμμετοχή σε λατρευτικές συνάξεις, με λαμπρές υποδοχές, με την διοργάνωση διαφόρων εκδηλώσεων, πολιτιστικών, με συναντήσεις με ακαδημαϊκούς, πολιτικούς παράγοντες, αλλά και με φοιτητές των Θεολογικών Σχολών, με επισκέψεις σε μοναστήρια, με διοργάνωση συναυλιών κλπ.

Δόξασα τον Θεό διότι τα επτά βιβλία μου που έχουν ήδη μεταφρασθή και κυκλοφόρησαν στην Ρουμανική γλώσσα, και άλλα δύο που ήδη μεταφράζονται, έχουν προκαλέσει την προσοχή των Ρουμάνων αδελφών μας ορθοδόξων Κληρικών και λαϊκών. Αισθάνθηκα να δοξάζεται ο Θεός και η Εκκλησία μας με την με την προσπάθεια αυτή.

Η Ειρηνική επίσκεψη του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Χριστοδούλου και της συνοδείας του στην Ρουμανία ήταν ευλογημένη και συνετέλεσε στην μεγαλύτερη σύσφιγξη των δεσμών μας με την αδελφή Ορθόδοξη Εκκλησία της Ρουμανίας. Παρά τον μεγάλο κόπο των συνεχών μετακινήσεων και των εκδηλώσεων δοξολογήσαμε τον Θεό για το ταξείδι αυτό και ευχηθήκαμε ο Θεός να στερεώνη τους αδελφούς μας Ρουμάνους στην πίστη των Πατέρων μας και στην ευσέβεια της Ορθοδόξου Παραδόσεως, μακρυά από εθνοφυλετισμούς οι οποίοι όπου αναπτύσσονται είναι συμφορά στο Σώμα της Εκκλησίας.

Ετικέτες: ΚΥΡΙΟ ΘΕΜΑ