Στυλιανού Γερασίμου: Λειτουργική-Δογματική Ερμηνεία, Ήχος πλ. δ' (2)

ΑΝΑΒΑΘΜΟΙ:

του Στυλιανού Γερασίμου, δρ. Θεολογίας-Μουσικού

Με τον έβδομο Αναβαθμό: “Εκέκραξά Σοι κύριε πρόσχες κλίνόν μοι το ούς Σου βοώντι και κάθαρον πριν άρης με από των ενθένδε”, ο υμνογράφος λέει ότι φώναξε δυνατά στον Κύριο, τον οποίο και παρακαλεί να του δώση προσοχή ακούοντάς τον τη στιγμή που του ζητά να τον καθαρίση από την ενοχή της αμαρτίας, προτού τον πάρη από την παρούσα ζωή.

Είναι λοιπόν απαραίτητη η μετάνοια στον άνθρωπο που θέλει να ζη τον Χριστό. Η μετάνοια πρέπει να είναι ειλικρινής, αδέσμευτη, ανεπηρέαστη και αβίαστη από τους εξωτερικούς παράγοντες. Ανήκει στην καρδιά του κάθε πιστού. Είναι “εκ του περισσεύματος της καρδίας”, (Ματθ. Ιβ` 34). “Εκχεώ την ψυχήν μου ενώπιον Κυρίου”, είπεν η Άννα, η μητέρα του Σαμουήλ (Α` Βασ. Α`15). Η προσευχή της μετανοίας πρέπει να είναι ξεχείλισμα της ψυχής. Έτσι μόνο θα έρθη η Βασιλεία του Θεού στον πιστό στην παρούσα ζωή. Μόνον με την μετάνοια. “Μετανοείτε, ήγγικεν γαρ η Βασιλεία των Ουρανών”. (Ματθ. Γ`2) Πρέπει να θυμόμαστε τα λόγια του Εκκλησιαστή που έλεγε: “Τοις πάσιν ο χρόνος και καιρός τω παντί πράγματι· καιρός του κλαύσαι και καιρός του γελάσαι· καιρός πολέμου και καιρός ειρήνης”. (Εκκλησ.γ`1).

Παρακάτω με τον όγδοο Αναβαθμό: “Επί την μητέρα αυτού γήν, δύνων πάς αύθις αναλύσει, του λαβείν βασάνους ή γέρα των βεβιωμένων”, ο ποιητής λέει ότι, όταν ο καθένας μας πεθάνη και μπή στη γή, που είναι η μητέρα μας, θα ξαναέρθουμε πάλι στη ζωή, για να κριθούμε και να αμειφθούμε ανάλογα. Στην Δευτέρα Παρουσία του Χριστού θα ενωθούν η ψυχή με το σώμα, ώστε να αμειφθούν με την ανάλογη δικαιοσύνη. Ο Γρηγόριος Νύσσης λέει: “Η δε ψυχή αυτή καθ’ εαυτήν εξεταζομένη ούποτε αναστήσεται· επειδή ου τελευτά αλλ’ άφθορός εστι και ανώλεθρος· αθάνατος δε υπάρχουσα, θνητόν έχει το κοινωνόν των πραγμάτων και δια τούτο παρά τω δικαίω Κριτή, εν τω καιρώ των ευθυνών, ενοικήσει πάλιν τω συνεργώ, ίνα μετ’ εκείνου κοινάς δέξηται τας κολάσεις ή τας τιμάς”. (Τόμ. Και λόγ. Γ` στο Πάσχα).

Με τον ένατο Αναβαθμό: “Αγίω Πνεύματι, Θεολογία μονάς τρισαγία· ο Πατήρ γαρ Άναρχος, εξ ου έφυ ο Υιός αχρόνως και το Πνεύμα σύμμορφον, σύνθρονον, εκ Πατρός συνεκλάμψαν”, ο υμνογράφος αναλύει την σχέση των Προσώπων της Αγίας Τριάδος λέγοντας ότι ο Πατέρας είναι Άναρχος, από τον οποίο γεννήθηκε ο Υιός έξω από τον χρόνο και το Πνεύμα το Άγιο, που εκπορεύθηκε και εξέλαμψε από τον Πατέρα, δηλαδή έχει την ίδια μορφή, φύση και ουσία, καθώς και είναι σύνθρονο, έχει δηλαδή τον ίδιο θρόνο, δόξα και τιμή και θεότητα με τον Πατέρα και τον Υιό.

Πρέπει να σημειωθή ότι, κατά τον Άγιο Μάξιμο τον Καλυβίτη, το χάρισμα της Θεολογίας είναι το πιο κορυφαίο απ’ όλα τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος. Λέει λοιπόν ο Άγιος: “Τούτο το χάρισμα έλκει και κεντά την καρδίαν και την αυτού αγάπην και έρωτα· καθώς γαρ το υποκείμενον της Θεολογίας είναι το πάντων ανώτατον και ερωτικότατον, διότι είναι αυτό το υπέρτατον όν και άκρον εφετόν ο Θεός, έτσι και η περί αυτού Θεολογία είναι πάντων υπερτάτη και ερασμιωτάτη”.

Με τον δέκατο Αναβαθμό: “Ιδού δη τί καλόν ή τί τερπνόν αλλ’ ή το κατοικείν αδελφούς άμα; εν τούτω γαρ Κύριος επηγγείλατο ζωήν αιωνίαν”, ο υμνογράφος μας υπογραμμίζει πόσο ωφέλιμο και ευχάριστο είναι να συγκατοικούν μονιασμένα τα αδέλφια, είτε είναι πνευματικά είτε σαρκικά. Γιατί μόνο στην ομόνοια ο Κύριος χαρίζει αιώνια ζωή.

Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος για το θέμα αυτό υποστηρίζει: “Εν τη συγκατοικήσει των αδελφών και εν τη ομονοία και φιλαδελφεία και αγάπη, ήτις εστίν των αρετών το κεφάλαιον· εκεί έστειλεν ο Θεός την ευλογίαν και την ζωήν την αιώνιον, ήτοι τόσον εν τω παρόντι αιώνι, όσον και εν τω μέλλοντι”.

Η αγάπη στον Θεό αρχίζει να εκδηλώνεται, όταν αρχίζουμε να αγαπάμε τον πλησίον σαν τον εαυτό μας. Γιατί ο αδελφός μας είναι εικόνα Θεού. “Εάν τις είπη ότι αγαπώ τον Θεόν και τον αδελφόν αυτού μισή, ψεύστης εστίν· ο γαρ μη αγαπών τον αδελφόν, όν εώρακε, τον Θεόν, όν ουχ εώρακε, πώς δύναται αγαπάν;” (Α` Ιωάν. Δ` 20). Ο Παροιμιαστής τονίζει: “Αδελφός υπ’ αδελφού βοηθούμενος ως πόλις οχυρά”. (Παρ. ιη`19).

Με τον ενδέκατο Αναβαθμό: “Του ενδύματος αυτού ο τα κρίνα του αγρού κοσμών κελεύει μη δείν φροντίζειν”, ο υμνογράφος μας λέει ότι ο Θεός που στολίζει τόσο ωραία τα λουλούδια του αγρού, προστάζει κάθε πιστόν άνθρωπο ότι δεν πρέπει να φροντίζη με αγωνία τί θα φορέση ως ένδυμα. Ο Κύριος στο θέμα αυτό μας τονίζει: “Ζητείτε πρώτον την Βασιλείαν του Θεού και την Δικαιοσύνην Αυτού και ταύτα πάντα προστεθήσεται υμίν”. (Ματθ.στ`33).

Προορισμός του ανθρώπου είναι η ένωσή του με τον Θεό. Σ’ αυτή την ζωή με την πίστη, την ελπίδα και την αγάπη και στην μέλλουσα με την τέλεια αγάπη. Ας ζούμε, λοιπόν, με όλη μας την καρδιά τα λόγια της προσευχής του Σωτήρος προς τον Πατέρα Του: “Καθώς Σύ Πάτερ εν εμοί καγώ εν Σοί, ίνα και αυτοί εν ημίν έν ώσι”. (Ιωάν.ιζ`21).

Με τον δωδέκατο Αναβαθμό: “Αγίω Πνεύματι, εννοειδεί αιτία, πάντα έρχεται ειρηνοβραβεύτως· Θεός τούτο γαρ εστί, Πατρί τε και Υιώ ομοούσιον”, κυρίως ο υμνωδός μας αναφέρει ότι το Άγιον Πνεύμα είναι η αιτία που συνδέει τα πάντα και τα ενοποιεί. Όλα τα κρατεί, για όλα προνοεί και όλα τα βραβεύει με την ειρήνη Του. Γιατί το Άγιον Πνεύμα είναι Θεός Παντοδύναμος με τον Πατέρα και τον Υιό και χορηγεί σε όλους τις θείες ενέργειές Του.

Το Προκείμενον: “Βασιλεύσει Κύριος εις τον αιώνα, ο Θεός σου Σιών, εις γενεάν και γενεάν”, προέρχεται από τον 145ο Ψαλμό, που μας λέει ότι ο Κύριος θα βασιλεύση στον αιώνα. Απευθυνόμενος ο ποιητής στην Σιών λέει σ’ αυτήν ότι ο Θεός, τον οποίο λατρεύει, θα βασιλεύη πάντοτε από την μια γενεά στην άλλη. Με τον στίχο: “Αίνει η ψυχή μου τον Κύριον”, ο υμνωδός καλεί την ψυχή του να αναπέμψη ύμνους προς τον Κύριο.-

  • Προβολές: 1030

Χρησιμοποιοῦμε cookies γιὰ νὰ βελτιώσουμε τὴν ἐμπειρία σας στὸν ἰστότοπο μας.  Διαβάστε Περισσότερα - Ἀποδοχή.

We use cookies to improve your site experience. Read More - Acceptance